Milyar Dolarlık Tüketimden Vicdani Liderliğe: ETVZ ile Türkiye’nin Yapay Zeka Sıçraması

Yazar: Göktürk KADIOĞLU Tarih: Aralık 2025 Platform: etvz.com.tr Giriş: Dijital Cari Açık ve Bağımlılık Tuzağı Yapay zeka, 21. yüzyılın elektriğidir. Bugün küresel Büyük Dil Modeli (LLM) ve üretken yapay zeka pazarının büyüklüğü yüz milyarlarca dolarla ifade edilmekte ve her yıl katlanarak büyümektedir. Şirketler, kurumlar ve bireyler, işlerini daha verimli yapmak için bu “dijital zekayı” kiralamak […]

Dilin Ötesi: Yapay Zekada Kültürel Hizalanma ve “Yerli” Anlamın İnşası

Yazar: Göktürk KADIOĞLU Tarih: Aralık 2025 Platform: etvz.com.tr Giriş: Mükemmel Çevirinin İlüzyonu Bugün ChatGPT, Claude veya Gemini gibi küresel Büyük Dil Modelleri (LLM’ler) ile Türkçe konuştuğumuzda, büyüleyici bir deneyim yaşıyoruz. Cümle yapıları kusursuz, kelime dağarcıkları zengin ve dilbilgisi hataları neredeyse yok. Bu akıcılık, kolayca bir yanılsamaya kapılmamıza neden oluyor: “Bu yapay zeka bizi anlıyor.” Ancak […]

İstatistiksel Papağandan Vicdani Ortağa: Büyük Dil Modellerinde Etik Temelli Paradigma Dönüşümü

Özet Bu çalışma, mevcut Büyük Dil Modelleri’nin (Large Language Models – LLM) yapısal sınırlılıklarını tespit etmekte ve Etik Temelli Vicdani Zeka (ETVZ) mimari çerçevesinin bu sınırlılıkları aşmadaki potansiyelini değerlendirmektedir. Günümüz LLM’leri, istatistiksel örüntü eşleştirme prensipleri üzerinde çalışan, bağlamsal anlam ve etik muhakeme kapasitesinden yoksun sistemlerdir. ETVZ projesi, Hesaplamalı Vicdan Modülü (HVM), Epistemik Hafıza Sistemi ve […]

ETVZ: DİJİTAL ÇAĞIN “BİLGELİK ORTAĞI”

(ETİK TEMELLİ VİCDANİ ZEKA STRATEJİK VİZYON BELGESİ) Tarih: Kasım 2025 Hazırlayan: ETVZ Araştırma İnisiyatifi 1. MANİFESTO: NEDEN BURADAYIZ? Yapay zeka çağında insanlık, tarihin en büyük kırılma noktalarından birinde duruyor. Elimizde insanüstü işlem yapabilen “Zekalar” var, ancak bu zekaların “Vicdanı” yok. Mevcut yapay zeka paradigmaları (ChatGPT, Gemini), doğruyu “istatistiksel olasılık” olarak hesaplar. Oysa biz biliyoruz ki; […]